درد شانه می تواند ناشی از چندین علل باشد گاه درد شانه ارجاع شده از مشکلات در گردن و مهره های پشتی و گاه مشکلات شکمی باشد.
گرفتن شرح حال در بیماری که مبتلا به درد شانه می باشد در تشخیص علل درد شانه بسیار کمک کننده می باشد :
- سابقه دیابت یا بیماری قند خون بسیار مهم است چون دیابت یکی از علل شانه چسبنده یا محدودیت حرکات شانه در تمام جهات می باشد.
- سابقه سقوط یا افتادن روی شانه مبتلا می تواند یکی از علل بسیار مهم در آسیب تاندون شانه یا حتی پارگی تاندون شانه خصوصا در افراد مسن می باشد. اگر درد شانه به علت درد ارجاعی از مشکلات گردنی باشد معمولا همراه با بی حسی و گزگز و مورمور در اندام فوقانی می باشد. معاینه شانه دردناک به تشخیص علل درد بسیار کمک کننده است مثلا قرمزی و کبودی روی مفصل شانه دردناک می تواند نشانگر آسیب یا حتی پارگی تاندون شانه باشد.
- از طرفی تورم روی مفصل شانه می تواند ناشی از تجمع مایع در این مفصل به علت التهاب و روماتیسم و آرتروز یا به علت بورسیت که تجمع موضعی مایع در کیسه های اطراف مفصل شانه باشد.
- غیر قرینه بودن دو مفصل شانه یا بالا قرار گرفتن یکی از مفاصل شانه می تواند ناشی از پارگی تاندون شانه در نتیجه ضربه یا بیماریهای روماتیسمی باشد.
- درد و حساسیت موضعی در لمس مفصل شانه می تواند به علت درگیری مفصل شانه یا آسیب تاندون های نگهدارنده مفصل شانه باشد.
- عدم توانایی شخص در بالاآوردن بازوها بالای سر یا پشت سر و ناتوانی در پوشیدن لباس ها به تنهایی می تواند ناشی از کاهش دامنه حرکات مفصلی و در نتیجه بیماری های مفصل شانه مثل آرتروز روماتیسم یا اختلالات تاندون های اطراف مفصل شانه مثل التهاب تاندون ها یا حتی پارگی تاندون ها باشد.
علل درد شانه : درگیری مفصل شانه مثل روماتوئید آرتریت ، عفونت مفصل شانه ، آرتروز مفصل شانه – نکروز یا سیاه شدگی مفصل شانه به علت عدم خون رسانی به این مفصل می باشد.
آسیب تاندون های اطراف شانه می تواند به علل مختلف باشد مثلا در کسانیکه مجبور هستند دائم از حرکاتی استفاده کنند که دست بالای سر برود مثلا خانم های خانه دار که مجبور هستند از کابینت های با ارتفاع بالا ظروف را جا به جا کنند یا برای تمیز کردن پنجره و کاشی ها به طور مداوم نیاز دارند دست را بالای سر ببیرند یا در ورزشکاران مثل والیبالیست ها و بسکتبالیست ها در این افراد احتمال آسیب و کشیدگی تاندون شانه بیشتر از افراد معمولی دیده می شود.
از علل دیگر آسیب تاندون شانه ، سقوط روی دست و اعمال فشار مستقیم روی تاندون های اطراف شانه است.
یکی از علل مهم درد شانه کپسولیت شانه یا شانه چسبنده یا شانه یخ زده می باشد . از علائم این بیماری درد و محدودیت شدید مفصل شانه در تمامی جهات می باشد.
علل شانه یخ زده یا شانه چسبنده یا کپسولیت شانه :
- دیابت یکی از علل بسیار مهم آن می باشد خصوصا دیابت در سنین پایینتر بیشتر می تواند همراهی با شانه یخ زده یا چسبنده وابسته باشد در دیابت وابسته به انسولین و دیابت های طولانی مدت این اختلال ( شانه چسبنده ) بیشتر دیده می شود و گاه درگیری دو طرفه شانه در بیماران دیابتی دیده می شود.
- افزایش چربی خون
- اختلالات ریوی همانند سل ریوی یا سرطان ریه
- بیماری قلبی یا جراحی
- سکته مغزی
- ضربه به شانه از سایر علل شانه چسبنده یا کپسولیت یا شانه یخ زده می باشد.
راه های تشخیص علل درد شانه
- رادیوگرافی ساده در مواردی که شکستگی استخوان یا آرتروز یا گاه رسوب کلسیم اطراف مفصل شانه وجود داشته باشد کمک کننده است.
- سونوگرافی مفصل شانه که توسط افراد با تجربه انجام پذیرد می تواند آسیب تاندون ، التهاب تاندون و تجمع مایع داخل مفصل یا حتی بورسیت یا تجمع مایع موضعی را نشان می دهد.
- MRI دقیق ترین و بهترین راه جهت تشخیص علل درد شانه است چرا که بخوبی مفصل شانه ، آسیب های تاندون ، پارگی تاندون و حتی مقادیر اندک تجمع مایع داخل مفصل شانه را می تواند نشان دهد.
علائم شانه چسبنده
این بیماری معمولا در افراد جوان تر از ۴۰ سال کمتر دیده می شود و متوسط سن شروع بیماری ۶۰ سال می باشد و زنان بیشتر از مردان مبتلا می شوند و درگیری دو طرفه شانه در ۶ تا ۱۷% بیماران دیده میشود.
شانه کپسولیت چسبنده ۳ مرحله دارد :
- مرحله دردناک
- مرحله چسبنده
- مرحله بهبودی
مرحله دردناک : معمولا شروع تدریجی دارد و درد در تمام حرکات شانه دیده می شود و درد معمولا در هنگام استراحت و هنگام شب موقع خوابیدن روی شانه مبتلا افزایش می یابد.
مرحله چسبنده : چند ماه بعد از مرحله دردناک ایجاد می شود در این مرحله درد شبانه کاهش می یابد اما محدودیت حرکات شانه بیشتر می شود.
مرحله بهبودی : درد کاهشی یافته است و محدودیت حرکات شانه کمتر شده است گرچه بهبودی کامل حرکات شبانه به ندرت دیده می شود.
درمان درد شانه
درمواردی که علل درد شانه ناشی از آسیب های تاندون را التهاب تاندون باشد استراحت و تعدیل کردن حرکاتی که منجر به تشدید درد مفصل شانه می شود کمک کننده است. بعد از استراحت تجویز یک ضد التهاب غیراستروئیدی البته توسط پزشک مربوط می تواند کمک کننده باشد در مواردی که درد شدید می باشد و توسط استراحت و داروی ضد التهاب کاهش نیابد و در سونوگرافی یا ام آر آی شواهد دال بر تجمع مایع در مفصل یا بورسیت و تجمع مایع موصفی و التهاب تاندون و حتی گاه پارگی تاندون باشد تزریق استروئید داخل مفصل شانه می تواند کمک کننده باشد.
تزریق داخل مفصلی آمپول های هیالگان هم می تواند در درمان ضایعات تاندون شانه کمک کننده باشد.
بعد ازینکه درد و التهاب مفصل شانه و التهاب تاندون های شانه توسط استراحت ، قرص های ضد التهاب و تزریق آمپول های استروئید و هیالگان داخل مفصل کنترل شد آن وقت ورزش های مناسب و فیزیوتراپی جهت حفظ و برقراری حرکات مفصل شانه می تواند بسیار کمک کننده باشد.
جراحی در چه مواردی در بیماران مبتلا به درد شانه توصیه می گردد ؟
در کسانیکه درد بسیار شدید علیرغم تجویز درمان داروهای خوراکی و تزریقات داخل مفصل دارند و به مدت بیشتر از یک سال از شروع علائم می گذرد و پاسخ مناسب به درمان غیر جراحی نداشته اند.